Bu metin, toplum tarafından dışlanan ve sefalet içinde yaşayan Perişan lakaplı bir gencin, bir deprem vesilesiyle bulduğu hazine sayesinde değişen kaderini konu almaktadır. Yaşadığı felaket sonrası gizemli bir tünel keşfeden genç, babasının eski dostu olan Hancı'nın rehberliğinde kimliğini gizleyerek şehrine zengin bir bey olarak geri döner. Hikaye, kahramanın kendisine kötü davranan açgözlü akrabaları ve yozlaşmış yerel yöneticiyle olan mücadelesini, ilahi adalet ve sadakat temaları ekseninde işlemektedir. Sonunda kötüler cezalandırılırken, Perişan dürüst bir evlilik yaparak Sultan tarafından tüm ihtiyaç sahiplerinin koruyucusu ilan edilir. Anlatı, dış görünüşün yanıltıcılığı ile merhamet ve dürüstlüğün kalıcı zaferini vurgulayan geleneksel bir kıssa niteliği taşımaktadır.
